İmar Uygulamasından Doğan Uyuşmazlıklar

Soru

Belediye tarafından yapılan imar uygulaması (parselasyon) sonucunda taşınmaz malikinin payında azalma olmuş veya yeni parselin konumu değişmiştir; malik bu duruma itiraz etmek istemektedir.

Kısa Cevap

İmar uygulaması işlemleri idari işlem niteliğinde olup, malikler bu işlemlere karşı idare mahkemesinde iptal davası açabilir; düzenleme ortaklık payı kesintisinin kanuni sınırları aşması veya yeni parselin eski parsele göre önemli ölçüde dezavantajlı konumlandırılması gibi durumlar bu davalarda sıkça ileri sürülen iddialardır.

Mevzuat

• 3194 sayılı İmar Kanunu m. 18 – Arazi ve arsa düzenlemesi (parselasyon)
• İmar Kanunu m. 18 – Düzenleme ortaklık payı ve kesinti oranları

Uygulamadaki Problem

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, düzenleme ortaklık payı kesintisinin kanunda öngörülen azami oranı aşıp aşmadığının teknik olarak denetlenmesidir; bu, harita ve imar mühendisliği bilirkişi incelemesi gerektirir. Ayrıca yeni parselin eski parsele göre değer kaybına uğrayacak şekilde (yola veya yeşil alana bitişik, imar hakları kısıtlı bir konuma) tahsis edilmiş olması da sıkça itiraz konusu olmaktadır.

Mahkeme/Kurum Yaklaşımı

İdare mahkemeleri, imar uygulamasına karşı açılan iptal davalarında düzenleme ortaklık payı hesaplamasının kanuni sınırlara uygunluğunu ve dağıtım ilkelerinin (mümkün olduğunca eski konuma yakın, eşdeğer parsel tahsisi) doğru uygulanıp uygulanmadığını bilirkişi incelemesiyle denetler. Yargıtay ve Danıştay'ın yerleşik içtihadına göre, düzenleme ortaklık payı kesintisi kanunda öngörülen azami oranı aşamaz ve yeni parsel dağıtımında maliklerin eski taşınmazlarına mümkün olduğunca yakın ve eşdeğer nitelikte parsel tahsis edilmesi esastır; bu ilkelere aykırı işlemler iptal edilir.

Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi

İmar uygulaması uyuşmazlıklarında, düzenleme ortaklık payı hesaplamasını ve yeni parsel dağıtımının kanuni ilkelere uygunluğunu bağımsız teknik incelemeyle denetliyoruz. İdare mahkemesi sürecinde, malikin taşınmazında meydana gelen değer kaybını somut ve teknik verilerle ortaya koyan bir dava stratejisi oluşturuyoruz.