İş Kazası Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat Davası
İşverenin iş kazasından doğan sorumluluğu, kusur oranı ve tazminat kalemleri.
, İş Hukuku, 1 dakikalık okuma
Soru
İşçi, işyerinde meydana gelen bir kaza sonucu yaralanmış veya sürekli iş göremezlik durumuna düşmüştür; işverenden hangi tazminatları talep edebilir?
Kısa Cevap
İşveren, işçinin sağlığını ve güvenliğini koruma yükümlülüğünü ihlal ettiği ölçüde iş kazasından doğan zarardan sorumludur; işçi veya hak sahipleri, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayan zarar kalemleri için işverenden maddi ve manevi tazminat talep edebilir.
Mevzuat
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu – İşverenin önlem alma yükümlülüğü
- Türk Borçlar Kanunu m. 417 – İşçinin kişiliğinin ve sağlığının korunması
- Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu – Kurum tarafından yapılan ödemelerin rücu ilişkisi
Uygulamadaki Problem
İş kazası tazminat davalarında en çok tartışılan konu, kaza ile işverenin kusuru arasındaki nedensellik bağı ve kusur oranının belirlenmesidir; işçinin de kısmen kusurlu olduğu (koruyucu ekipman kullanmama, talimatlara uymama gibi) durumlarda kusur paylaşımı tazminat tutarını doğrudan etkiler. Ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından zaten karşılanan kalemlerin (gelir bağlanması, tedavi giderleri) tazminattan mahsup edilmesi gerektiği için "mükerrer tazminat" riskinin önlenmesi bilirkişi hesaplamalarında hassasiyet gerektirir.
Mahkeme/Kurum Yaklaşımı
Mahkemeler, iş kazasının oluşumunda işyeri hekimi/iş güvenliği uzmanı raporları, kaza tutanakları ve teknik bilirkişi incelemesiyle kusur oranını belirler. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, işverenin iş sağlığı ve güvenliği mevzuatından doğan önlemleri eksiksiz almış olması gerekir; önlem eksikliği tespit edildiğinde işçinin kısmi kusuru bulunsa dahi işverenin sorumluluğu tamamen ortadan kalkmaz, sadece tazminat oranı kusur derecesine göre azaltılır.
Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi
İş kazası dosyalarında, kaza tutanağı, işyeri kamera kayıtları, tanık beyanları ve SGK müfettiş raporlarının eksiksiz temin edilmesi sürecin temelini oluşturur. Kusur oranı ve tazminat hesaplamasının bağımsız, teknik ve tıbbi bilirkişi incelemesiyle desteklenmesini sağlayarak, Kurum tarafından karşılanan kalemlerin doğru mahsubu ile mükerrer veya eksik tazminat riskini önlüyoruz.
Sık Sorulan Sorular
İş kazası geçiren işçi sadece SGK'dan mı tazminat alır?
Hayır; SGK'nın karşılamadığı zarar kalemleri için ayrıca işverenden maddi ve manevi tazminat talep edilebilir.
İşçinin kendi kusuru varsa tazminat hakkı ortadan kalkar mı?
Hayır, işçinin kısmi kusuru tazminat oranını azaltabilir ancak işverenin önlem alma yükümlülüğünü tamamen ortadan kaldırmaz.
İş kazası tazminat davasında zamanaşımı süresi nedir?
Haksız fiil ve sözleşmeye aykırılık hükümleri çerçevesinde kanunda öngörülen zamanaşımı süreleri uygulanır; sürenin başlangıcı olay ve zararın öğrenilme tarihine göre belirlenir.