Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketimi İddiasına Karşı Menfi Tespit Davası

Soru

Elektrik dağıtım şirketi, abonenin sayacına usulsüz müdahale edildiğini veya kaçak elektrik kullanıldığını tespit ederek yüksek bir bedel talep etmiştir; abone bu tespite itiraz etmek istemektedir.

Kısa Cevap

Kaçak veya usulsüz elektrik kullanımı iddiasıyla düzenlenen tutanak ve bu tutanağa dayanılarak çıkarılan fatura, tek başına kesin delil sayılmaz; abone, borçlu olmadığını düşünüyorsa tüketici mahkemesinde menfi tespit davası açarak tutanağın usule uygunluğunu ve hesaplamanın doğruluğunu sorgulayabilir.

Mevzuat

• Elektrik Piyasası Kanunu ve ilgili tebliğler – Kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımına ilişkin usul ve esaslar
• 6502 sayılı TKHK – Tüketici işlemi niteliğindeki uyuşmazlıklarda görevli mahkeme
• Türk Borçlar Kanunu (TBK) genel hükümleri – İspat yükü

Uygulamadaki Problem

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, kaçak/usulsüz tüketim tutanağının düzenlenme usulüne (abonenin veya temsilcisinin tutanakta hazır bulundurulması, sayacın mühür ve teknik durumunun ayrıntılı kaydı gibi) tam uyulmamış olmasıdır; usul eksiklikleri tutanağın delil değerini zayıflatabilir. Ayrıca aynı sayacın veya aynı taşınmazın birden fazla dönem için tekrar tekrar aynı emsal veya varsayımsal tüketim hesabına konu edilmesi de bilirkişi raporlarında sık karşılaşılan bir hata kaynağıdır.

Mahkeme/Kurum Yaklaşımı

Tüketici mahkemeleri, kaçak/usulsüz tüketim iddialarında tutanağın düzenlenme usulünü, sayaç üzerindeki teknik bulguları ve hesaplama yönteminin somut, tutarlı ve teknik verilere dayalı olup olmadığını bilirkişi incelemesiyle denetler. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, dağıtım şirketinin düzenlediği tutanak kesin delil niteliğinde olmayıp, tutanağın usulüne uygunluğu ve hesaplamanın dayanakları mahkemece bağımsız bilirkişi incelemesiyle denetlenmeden borç miktarına hükmedilemez; tutanakta usule ilişkin ciddi eksiklikler bulunması hâlinde tutanağın delil değeri zayıflar.

Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi

Kaçak elektrik dosyalarında, tutanağın düzenlenme usulünü (abonenin hazır bulunup bulunmadığı, sayaç mührünün durumu, tutanak içeriğinin teknik yeterliliği) baştan sona inceliyor, bilirkişi raporundaki hesaplama yöntemini ve kullanılan varsayımları teknik olarak denetleyerek itiraz noktalarını somut biçimde ortaya koyuyoruz. Bu alanda edindiğimiz kapsamlı dosya tecrübesi, hem abone hem de dağıtım şirketi tarafını temsil ederken güçlü bir teknik ve hukuki zemin sağlamaktadır.