Mirasçılıktan Çıkarma (Iskat) Nasıl Yapılır?

Soru

Miras bırakan, saklı paylı bir mirasçısını ağır bir davranışı nedeniyle mirasından tamamen çıkarmak istemekte; bu mümkün müdür, mümkünse hangi şartlarla?

Kısa Cevap

Miras bırakan, mirasçısı kendisine veya yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse ya da aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse, saklı paylı mirasçısını ölüme bağlı bir tasarrufla mirasından çıkarabilir (ıskat).

Mevzuat

• TMK m. 510 – Mirasçılıktan çıkarma sebepleri
• TMK m. 512-513 – Iskatın sonuçları ve iptali

Uygulamadaki Problem

Uygulamada en çok tartışılan konu, ıskat sebebinin vasiyetnamede somut ve açık biçimde belirtilmesi gerekliliğidir; sebebin belirsiz veya genel ifadelerle yazılması, ıskatın iptal davasında geçersiz sayılmasına yol açabilir. Ayrıca ıskat edilen mirasçının bu sebebin gerçek olmadığını veya orantısız olduğunu ileri sürerek açtığı iptal davalarında ispat yükünün kime ait olduğu da önemli bir tartışma konusudur.

Mahkeme/Kurum Yaklaşımı

Mahkemeler, ıskatın geçerliliğini değerlendirirken vasiyetnamede belirtilen sebebin kanunda sayılan ağır suç veya aile hukukundan doğan yükümlülüklerin önemli ölçüde ihlali kapsamına girip girmediğini inceler. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, ıskat sebebinin varlığını ispat yükü kural olarak bu tasarruftan yararlanan (mirasçılıktan çıkarma sonucu paydan yararlanacak) kişiye aittir; sebebin ispatlanamaması hâlinde ıskat kısmen geçerli sayılır ve ıskat edilen mirasçı yalnızca saklı payını alabilir.

Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi

Iskata dayalı vasiyetname hazırlığında, ıskat sebebinin kanuna uygun, somut ve ispatlanabilir şekilde belgelenmesini sağlıyoruz. Iskatın iptali davalarında ise, ileri sürülen sebebin gerçekliğini ve orantılılığını sorgulayan güçlü bir savunma veya iddia dosyası oluşturuyoruz.