Terekenin Tespiti ve Defter Tutulması

Soru

Mirasçılar, miras bırakanın tam olarak hangi mal varlığına ve borçlara sahip olduğunu bilmemekte; terekenin resmi olarak tespit edilmesini istemektedir.

Kısa Cevap

Mirasçılardan her biri, mirasın açılması üzerine terekedeki malların, hakların ve borçların resmi olarak tespit edilmesini (defter tutulmasını) sulh hukuk mahkemesinden isteyebilir; bu, özellikle mirasın reddi veya kabulü kararını sağlıklı vermek isteyen mirasçılar için önemli bir araçtır.

Mevzuat

• TMK m. 589 – Terekenin resmi defterinin tutulması
• TMK m. 590-596 – Defter tutma usulü ve sonuçları

Uygulamadaki Problem

Uygulamada en çok karşılaşılan sorun, terekeye dahil malların (özellikle banka hesapları, kiralık kasalar, şirket ortaklık payları) eksiksiz tespit edilememesidir; miras bırakanın mal varlığının bir kısmı üçüncü kişilerin elinde veya gizli olabilir. Ayrıca tereke defteri tutulması sürecinin uzun sürmesi, bu süreçte mirasçıların acil ihtiyaçlarını (miras bırakanın hesaplarından harcama yapma gibi) karşılamasını zorlaştırabilmektedir.

Mahkeme/Kurum Yaklaşımı

Mahkemeler, tereke tespiti taleplerinde ilgili kurumlara (bankalar, tapu müdürlükleri, ticaret sicili) resen yazı yazarak miras bırakanın mal varlığını araştırır ve bir tereke defteri düzenler. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, tereke tespiti ve defter tutulması, mirasçıların mirası kabul veya red kararını bilinçli şekilde verebilmeleri için önemli bir güvence niteliğindedir ve bu süreçte mirasçıların menfaatlerini koruyucu tedbirler (mühürleme, atanmış temsilci) alınabilir.

Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi

Tereke tespiti taleplerinde, miras bırakanın mal varlığına ilişkin ilk elden ulaşılabilecek bilgileri (banka yazışmaları, tapu kayıtları, şirket ortaklık belgeleri) hızlıca toplayarak mahkeme sürecini destekliyoruz. Bu süreç, mirasın reddi veya kabulüne karar verecek mirasçılarımız için sağlıklı bir karar zemini oluşturmaktadır.