İş Görmezlik ve Kazanç Kaybı Tazminatının Hesaplanması

Soru

Trafik kazası sonucu belirli bir süre çalışamayan veya kalıcı olarak çalışma gücünü kısmen kaybeden kişi, bu kazanç kaybını nasıl tazmin ettirebilir?

Kısa Cevap

Kaza nedeniyle geçici bir süre çalışamayan kişi bu döneme ilişkin kazanç kaybını, kalıcı olarak çalışma gücünde azalma meydana gelen kişi ise maluliyet oranına göre hesaplanan sürekli iş göremezlik tazminatını kazada kusurlu olan taraftan ve sigortasından talep edebilir.

Mevzuat

• TBK m. 54 – Bedensel zararların kapsamı (tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından doğan kayıplar)
• Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu – SGK ödemelerinin mahsubu

Uygulamadaki Problem

Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, maluliyet oranının adli tıp kurumunca doğru ve güncel kriterlere göre belirlenmesi ile bu oranın aktüeryal hesaplamaya doğru yansıtılmasıdır; düşük veya yüksek belirlenen bir maluliyet oranı, tazminat miktarını doğrudan ve önemli ölçüde etkiler. Ayrıca serbest meslek sahibi veya kayıt dışı çalışan kişilerin gerçek gelirinin tespiti de sıkça karşılaşılan bir ispat sorunudur.

Mahkeme/Kurum Yaklaşımı

Mahkemeler, iş göremezlik tazminatı taleplerinde adli tıp kurumu veya yetkili sağlık kurulu raporlarıyla maluliyet oranını, aktüerya bilirkişisi aracılığıyla da bu oranın kişinin yaşı, mesleği ve gelirine göre parasal karşılığını tespit eder. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, gelirini belgeleyemeyen kişilerin tazminat hesabında asgari ücret esas alınabilir; ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelir ve yapılan ödemelerin, mükerrer tazminatı önlemek amacıyla hesaplanan tazminattan mahsup edilmesi gerektiği istikrarla vurgulanmaktadır.

Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi

İş göremezlik ve kazanç kaybı dosyalarında, maluliyet raporunun güncel kriterlere uygunluğunu denetliyor, mağdurun gerçek gelirini gösteren tüm delilleri (vergi kaydı, banka hareketleri, meslek odası kayıtları) toplayarak aktüerya hesaplamasının doğru yapılmasını sağlıyoruz. SGK ödemelerinin doğru mahsubuyla, müvekkillerimizin ne eksik ne de mükerrer bir tazminatla karşılaşmamasına özen gösteriyoruz.