Soybağının Reddi Davası Nasıl Açılır?
Kocanın soybağının reddi davası, süre ve DNA testinin rolü.
, Aile Hukuku, 1 dakikalık okuma
Soru
Evlilik içinde doğan çocuğun biyolojik olarak kocadan olmadığı düşünülmekte; koca veya çocuk bu soybağını reddetmek istemektedir.
Kısa Cevap
Evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak üç yüz gün içinde doğan çocuğun babası kocadır; koca veya belirli şartlarla çocuk, bu soybağını hukuken ortadan kaldırmak için soybağının reddi davası açabilir.
Mevzuat
- TMK m. 285 – Evlilik içinde doğan çocuğun babalık karinesi
- TMK m. 286 – Soybağının reddi davası ve süresi
Uygulamadaki Problem
Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, davanın kanunda öngörülen süre içinde açılmamasıdır; kocanın doğumu ve baba olmadığını öğrendiği tarihten itibaren işleyen süre kaçırıldığında dava hakkı düşer. Ayrıca DNA testi sonuçlarının davada belirleyici rol oynaması nedeniyle, testin usulüne uygun ve tarafların rızasıyla yaptırılması, aksi halde mahkemenin test yaptırılmasına karar vermesi süreci uzatabilmektedir.
Mahkeme/Kurum Yaklaşımı
Mahkemeler, soybağının reddi davalarında öncelikle davanın süresinde açılıp açılmadığını inceler; süre geçtikten sonra açılan davalar süre aşımı nedeniyle reddedilir. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, biyolojik babalığın tespitinde DNA testi güçlü ve belirleyici bir delil olarak kabul edilir; testten kaçınma da mahkemece aleyhe bir karine olarak değerlendirilebilir.
Engin Şahin Hukuk Bürosu Değerlendirmesi
Soybağının reddi dosyalarında, öncelikle dava açma süresinin doğru hesaplanmasına (öğrenme tarihi, doğum tarihi) özel önem veriyor, ardından DNA testi ve diğer delillerin usulüne uygun toplanmasını sağlıyoruz. Bu davaların çocuğun hukuki statüsünü doğrudan etkilemesi nedeniyle sürecin hassasiyetle ve gecikmeden yürütülmesine dikkat ediyoruz.
Sık Sorulan Sorular
Soybağının reddi davasını kim açabilir?
Kural olarak koca açabilir; belirli şartlarla çocuk da bu davayı açabilir.
Dava açma süresi ne kadardır?
Kocanın doğumu ve baba olmadığını öğrendiği tarihten itibaren işleyen, kanunda öngörülen kısa bir süre içinde açılmalıdır.
DNA testi mahkeme kararı olmadan yaptırılabilir mi?
Taraflar rıza gösterirse özel olarak yaptırılabilir; ancak dava sürecinde mahkeme resmi bir test yaptırılmasına karar verebilir.